Fortis wordt op de beurs steeds verder in de hoek gedreven

Fortis glijdt op de beurs steeds verder weg terwijl het bestuur op korte termijn weinig anders kan doen dan tot kalmte manen. Donderdag werd een nieuw dieptepunt bereikt van euro 6,55 terwijl de rest van de sector voorzichtig herstel boekte.

Directe aanleiding vormde het gerucht dat de bank in liquiditeitsproblemen verkeert. Fortis ontkende dit in alle toonaarden. Maar beleggers zijn maar moeilijk op andere gedachten te brengen. Na de publicatie van een persbericht herstelde de koers enigszins. Van het aanvankelijke verlies van 21% bleef bij het slot nog 6% over.

Fortis speelbal speculanten

Gebrek aan vertrouwen

Het belangrijkste probleem van Fortis is een gebrek aan vertrouwen. Kredietbeoordelaars geven de bank-verzekeraar nog altijd een relatief hoge single A rating met een stabiel vooruitzicht. Maar op de professionele leenmarkt wordt het steeds moeilijker om aan kapitaal te komen.

Het is een probleem waar veel banken door de crisis mee kampen. Maar binnen de Benelux is de bank een van de zwaarst getroffen spelers als gevolg van de overname van ABN Amro.

Ook op de geldmarkt waar banken elkaar voor korte tijd lenen heeft de bank-verzekeraar het moeilijk. Op de Haagse zakenbank NIBC na betaalt de bank zo ongeveer de hoogste renteopslag.

Kapitaalplan

De bank-verzekeraar heeft in juni een kapitaalplan gelanceerd waarbij ruim euro 8 mrd moet worden opgehaald. Uiterlijk aan het eind van volgend jaar moet dit binnen zijn. Dat is het moment dat ABN Amro formeel overgaat naar Fortis waardoor in één klap de betaalde goodwill moet worden afgeschreven van het eigen vermogen.

Het vertrouwen in Fortis kan herstellen als de bank-verzekeraar erin slaagt bedrijfsonderdelen te verkopen tegen een goede prijs. In totaal moet dit euro 2 mrd opleveren, maar tot nu toe is alleen het relatief onbeduidende Teda verkocht voor euro 165 mln.

Fortis benadrukt nog een ruime keuze te hebben aan onderdelen die van de hand kunnen worden gedaan. Maar de lijst met kopers is in de huidige markt beknopt. Beleggers reageerden donderdag ook negatief vanwege cijfers van General Electric. Dochter GE Finance heeft in Nederland Bank Artesia en zou een potentiële koper kunnen zijn van Fortis-onderdelen. Maar nu GE Finance er slechter voor staat dan verwacht wordt het niet langer gezien als potentiële bieder.

Spaartegoeden

De kurk waar Fortis voor zijn dagelijkse activiteiten op drijft zijn met name de spaartegoeden en verzekeringspremies in België en Nederland. Daarnaast heeft de bank net als andere banken de mogelijkheid geld te lenen bij de Europese Centrale Bank (ECB).

Die afhankelijkheid maakt Fortis kwetsbaar. Niet voor niets reageerde Fortis onlangs furieus toen Rabobank beweerde spaarders van Fortis naar zich toe te trekken. Bestuurder Filip Dierckx herhaalde donderdag nog eens per saldo geen verloop te zien.

Voor de toezichthouder begint zich een rampscenario te ontvouwen. Het gedeeltelijke verbod op short selling heeft geen zoden aan de dijk gezet. Met de huidige lage koers is een emissie om het vermogen aan te sterken bijna onmogelijk geworden zonder de zittende aandeelhouders te verwateren. Ondertussen zien spaarders dat hun bank de speelbal is geworden van marktpartijen. Voor Fortis begint de tijd te dringen.