Impact griepvirus nog ongewis

Deskundigen zijn verdeeld over aard van het 'nieuwe' griepvirus en te nemen preventieve maatregelen

Google Maps toont in één oogopslag hoe de Mexicaanse griep de wereld over gaat. Organisaties en bedrijven kondigen reisbeperkingen af voor reizigers naar Mexico. De aandelenkoers van het Zweedse farmaceutisch bedrijf Clinical Nutrition stijgt 50% omdat het bedrijf beweert dat zijn antivirale middel Immulina de effecten remt van de Mexicaanse griep. Is hier sprake van een heuse pandemie in ontwikkeling, of van een hype? Deskundigen verschillen van mening.

CNN-infectie

'Die reisbeperkingen maken niets uit. Dat virus heeft zich allang over de wereld verspreid', stelt viroloog Huub Schellekens, hoogleraar in Utrecht. Hij spreekt van een hype. 'Dit is een CNN-infectie, niet de big boy die vijftig tot honderd miljoen slachtoffers gaat eisen.'

Zou er sprake zijn van een epidemie, laat staan een pandemie, dan had de helft van de ziekenhuizen in Mexico volgens Schellekens allang vol moeten liggen met doodzieke mensen met longontsteking. 'En dat is niet het geval. Uit de data van hedenmiddag (dinsdag 28 april, red.) blijkt dat er, buiten Mexico, 40 griepgevallen in de VS zijn en 60 tot 70 gevallen elders in de wereld. De meeste ziektebeelden wijzen niet op een variant die de Spaanse griep gaat benaderen, maar op een normaal H1N1-virus zoals we dat vaker hebben gezien in de afgelopen honderd jaar.'

Schellekens voorziet dat de Mexicaanse griep zal leiden tot een griepgolf einde winter volgend jaar. 'We zullen massaal op bed liggen en slechts weinigen op het kerkhof. Want tegen die tijd is er een vaccin omdat we weten wat er aankomt.'

Waarom meldt de Wereldgezondheidsorganisatie dit niet? Schellekens: 'De WHO doet voortreffelijk werk, namelijk heel nauwkeurig aangeven welke griepgevallen waar zitten en wat de ziektebeelden zijn.'

Geen hype

Het Nederlands Vaccin Instituut (NVI) in Bilthoven, al vele jaren een zeer gerenommeerde partij als het gaat om vaccinaties, neemt de ontwikkelingen rond de griep uiterst serieus. Volgens woordvoerder Roeland van Dam is er zeker geen sprake van een hype.

'We hebben in de vorige eeuw drie influenzapandemieën gehad: de Spaanse griep van 1914, de Azië-griep van 1985 en de Hongkong-griep van 1968. Tussen de eerste twee zit veertig jaar, op basis van die statistiek hadden we al vorig jaar een pandemie moeten hebben. We moeten deze griep zeer serieus nemen, want het kán een pandemie worden.'

Celkweek

Hoe serieus de zaken worden aangepakt, blijkt volgens het NVI uit de voorbereiding door de overheid. 'Den Haag' heeft in maart 2006 via het NVI acht weken productiecapaciteit gereserveerd bij farmacieconcern Solvay Pharmaceuticals in Weesp voor de productie van een griepvaccin voor alle Nederlanders in geval zich een pandemie voordoet. De productie zal gebeuren op basis van celkweek in plaats van de traditionele kweekmethode in kippeneieren.

Een woordvoerder van farmacieconcern GlaxoSmtihKline (GSK) verklaarde dinsdag in deze krant dat celkweek nog volstrekt niet gangbaar is. Van Dam van het VNI is niet onder de indruk. 'Wanneer Solvay een pandemisch griepvaccin moet produceren en niet in staat is tot celkweek, dan zal het gebeuren op ei, dat staat in het contract. Overigens is het bedrijf bij mijn weten wél vergevorderd met deze methode.'

Een woordvoerder van Solvay in Weesp bevestigt dit. 'We verkeren in de laatste fase van de kwaliteitsvalidatie van het celkweekproces.'

Order aanbesteed

Van Dam stelt dat de order voor vaccinproductie in 2006 Europees is aanbesteed. Daarbij meldden zich ook andere producenten. Griepvaccinproducenten zijn Sanofi, GSK, Solvay, Baxter en BernaBiotech, dat nu in handen is van het Nederlandse biotechbedrijf Crucell. Van Dam: 'Solvay voldeed het beste aan de eisen'.

Over die eisen en de waarde van het contract, kan Van Dam zich 'op dit moment niets herinneren.' Solvay doet hierover evenmin mededelingen.

Viroloog Schellekens 'Dit is geen pandemie maar een hype. De griepgolf komt nog en dan is er een vaccin'. NL Vaccin Instituut: 'Dit is geen hype. Het kán een pandemie zijn. Die moest vorig jaar al komen'

EU wil afspraken over griepvaccins 29 april 2009
Gevreesde griep uit Mexico rukt op 28 april 2009
Dodental door varkensgriep loopt op 27 april 2009