Ninja-financiering voor kamikazepiloot

Een crisis is niet helemaal voor niets geweest als we er een aantal tot de verbeelding sprekende taalinnovaties aan overhouden.

Eén van de aardigste – en tegelijkertijd meest verbijsterende – taalinnovaties uit de kredietcrisis vond ik de ‘ninja-lening’, de afkorting voor de hypotheekleningen die in de Verenigde Staten werden verstrekt aan huizenkopers zonder inkomen, baan of activa (“no income, no job, no assets”). Het was duidelijk dat de debiteur de rente op de lening niet kon betalen – die werd periodiek bij de hoofdsom opgeteld. Dit ging goed zolang de waarde van het huis harder steeg dan de totale omvang van de geleende som, zodat bij verkoop van het huis de lening mét rente kon worden afgelost. Het stabiliseren van de Amerikaanse huizenmarkt in 2006 zorgde ervoor dat deze geldmachine ontplofte.

Bij bestudering van de financiering van de overname van Saab door Spyker komt de herinnering aan de ninja-leningen weer boven. Verkoper General Motors – allang blij van het Zweedse hoofdpijndossier verlost te zijn – blijft de komende jaren met een navelstreng ter waarde van $326 mln aan Saab verbonden. Dit bedrag wordt in ruil voor “aflosbare preferente aandelen” in het bedrijf gestoken, maar in feite is het gewoon een lening uit de ninja-school: er moet rente op worden betaald – eerst 6%, later 12% – en het bedrag moet eind 2016 worden terugbetaald.

In haar persbericht stelt Spyker optimistisch dat de gemiddelde rente (‘dividend’) tot en met 2016 ongeveer 4% per jaar bedraagt, “aanzienlijk onder de rente op een vergelijkbare achtergestelde lening”. Dat hangt er maar van af. Tot eind 2011 hoeft er geen rente/dividend te worden betaald. De rente over 2012 wordt bij de hoofdsom geteld en vanaf 2013 wordt er cash afgerekend. Als Spyker in een jaar niet kan betalen, komt de rente bij de hoofdsom, vermeerderd met maximaal 4% boeterente, waarbij de rente in enig jaar niet boven de 12% kan uitkomen. Dat betekent dat, als Spyker niet slaagt in haar (ambitieuze) doelstelling vanaf 2012 winstgevend te zijn, de financieringskosten vlot kunnen oplopen tot ver boven de 4%. De strop gaat dan al snel knellen, nog los van de vraag waar in 2016 het geld voor de aflossing van deze ‘aandelen’ vandaan moet komen.

Het is allemaal onderdeel van de extreem agressieve manier waarop het huzarenstukje van Victor Muller is gefinancierd. Een dergelijke onwaarschijnlijke deal is ook niet mogelijk als je de gebaande paden volgt. Het is wel iets waar minderheidsaandeelhouders in Spyker zich zeer van bewust moeten zijn. Illustratief is de identiteit van een andere nieuwe financier van het bedrijf, GEM. Eén van de recente investeringen van dit op de opkomende markten gerichte hedgefund is een aandelenbelang in de Nigeriaanse sportloterij.  
 
Jan Maarten Slagter is directeur bij de Vereniging voor Effectenbezitters. Meer informatie op de website van de VEB. Klik hier voor zijn eerdere columns