Close menu
 
Favoriet Shanghai blog

Een ander - Chinees - perspectief op Amerika's schuldenpositie

  • Bert van Dijk
Shanghai blog

Na ruim drienenenhalf jaar weg te zijn uit Nederland, ga je - bijna automatisch - een beetje anders tegen de wereld aan kijken.

Het besef dringt door dat een groot deel van je pespectief wordt bepaald door het Angelsaksische denken. De blik in Nederland is vooral westwaarts gericht met de Verenigde Staten als gidsland. Het verre oosten is onbekend, niet te verstaan en gezegend met een andere cultuur. We blijven liever dichtbij onze eigen waarden en normen.

En dus wordt alles wat om ons heen gebeurt en al het wereldnieuws vooral vanuit dat Angelsaksische perspectief belicht en is de Aziatische visie onderbelicht, ook al is dat soms net zo intelligent of inspirerend.

Niet alleen is het interessant om af en toe ook eens een ander perspectief te horen, het helpt ook om dogma's die er bij ons denken in zijn gesleten te doorbreken. Of althans op zijn minst gefundeerd in twijfel te trekken.

Ik schrijf dit naar aanleiding van een gesprek dat ik onlangs had met Guan Jianzhong, de oprichter en directeur van Dagong Global Credit Rating. Deze firma is een van China's kredietbeoordelaars die vorig jaar wereldfaam verwierf door de rating voor Amerikaans schuldpaper te verlagen. De maatregel werd door het westen wat lacherig en meewarend ontvangen.

De stap werd vooral omschreven als politiek gemotiveerd. China die Amerika even de lees leest. Minder aandacht was er voor de argumentatie achter de downgrade. Er heerst kennelijk een bijna blind vertrouwen in het oordeel van S&P, Moody's en Fitch. Als die de VS niet downgraden is er toch niets aan de hand?

Think again, zou ik bijna zeggen.

Dat de VS de grenzen hebben bereikt van hun maximale leencapaciteit, komt voor Dagong in ieder geval niet als een verrassing. Ze hebben een verrassend eenvoudige verklaring.

Volgens Guan is het grote probleem met de Verenigde Staten dat het land niet in staat is waarde te creëren. ‘Ze geven meer uit dan ze binnenkrijgen. Dat is niet houdbaar. De enige reden dat ze nog steeds een hoge rating krijgen, is het feit dat ze de mogelijkheid hebben om internationaal dollars uit te geven. Zo kunnen ze altijd geld blijven drukken. Uit niets blijkt dat de Verenigde Staten de intentie hebben hun schulden ooit terug te betalen.’

En hierin verschilt Dagong naar eigen zeggen wezenlijk van bijvoorbeeld S&P, die volgens Guan niet objectief is en zwaar heeft gefaald in het volledig missen van de huizencrisis in de VS.

Volgens Guan is het grote probleem met de grote drie internationale kredietbeoordelaars het feit dat normale debiteuren/crediteuren-regels bij hen kennelijk niet meer gelden. ‘Wanneer je moet beoordelen of een land in staat is zijn schulden terug te betalen, dan kijken de grote drie in de eerste plaats naar de mogelijkheden die het land heeft om hun schuld te financieren via uitgifte van nieuwe leningen. Niet naar of het land in staat is de overheidsinkomsten te verhogen door in de reële economie waarde te creëren. Daarmee is de benadering van de ratingbureaus tegenstrijdig met het basisprincipe in de kredietrelatie bij het identificeren van risico’s.’

Een van de oorzaken voor de onbalans tussen uitgaven en inkomsten is volgens Guan Amerika’s wereldwijde strategie. Militaire acties in de rest van de wereld vergen enorme sommen geld. ‘De capaciteit om in de eigen reële economie waarde te creëren om die strategie te ondersteunen is onvoldoende’, zegt Guan.

De afhankelijkheid van het vergroten van de schuld is niet alleen onhoudbaar, maar legt ook de kiem voor voor een verder oplopend begrotingstekort. Omdat het bijna onmogelijk is voor de VS om haar wereldwijde beleid te verlaten, zal dat beleid een lange termijn factor worden die de Amerikaanse economie zal beperken. Daarom is de kredietcrisis in de Verenigde Staten verre van voorbij.’

Standard & Poor's heeft inmiddels, bijna zes maanden na Dagong de vooruitzichten voor de rating van de VS verlaagd. Geen echte downgrade, zoals bij Dagong, maar wel een teken dat ook S&P kennelijk problemen heeft met Amerika's vermogen om zijn schuldpositie onder controle te krijgen.

Het is zoals gezegd verleidelijk om de opvattingen van Dagong die opereert in een door de overheid streng gereguleerde omgeving af te doen als politiek geïnspireerd. China krijgt van Dagong immers een hoger kredietoordeel dan de grote drie (Standard & Poor's, Moody's en Fitch Rating) het land toedichten, terwijl de Verenigde Staten bij Dagong juist veel kritischer wordt gevolgd.

Maar het kan geen kwaad om zo nu en dan de ‘maar’ die we in westerse media vaak als laatste zin aan China-berichtgeving neigen toe te voegen, eens weg te laten en het oordeel van Dagong op zijn meritis te beoordelen. En dat oordeel is minder exotisch dan het lijkt, want ook in gerespecteerde westerse media beginnen de alarmbellen inmiddels af te gaan.

Nog een keer Guan: ‘De vijftien grootste debiteuren ter wereld, waaronder de Verenigde Staten, zijn allemaal ontwikkelde landen en goed voor meer dan negentig procent van alle schuld in de wereld’, constateert hij. ‘Tegelijkertijd leveren deze landen maar heel weinig bijdrage aan de groei van de wereldeconomie of is hun groei zelfs negatief. Toch genieten ze bij de grote drie kredietbeoordelaars allemaal een hoge kredietstatus en hebben ze daardoor toegang tot goedkoop geld. Het is hoog tijd dat er een nieuwe beoordelingsstandaard komt.’

Bron: FD
 
Reageer als eerste op dit bericht!

Bel gratis met 0800 - 666 666 7 voor hulp met inloggen